✍️ Hazırlayan: Proges Teknoloji Teknik Ekibi · Son güncelleme: 27 Ekim 2026
Otopark, site girişi, fabrika sahası ya da şantiye gibi geniş alanlarda en çok sorulan soru şu: “Bu kamera kaç metreden plaka ya da yüz gösterir?” Cevap speed dome (PTZ) kameranın optik zoom gücünde. Ama tek lensli speed dome yakınlaştırdığı anda geri kalan alanı görmez. Son yıllarda Hikvision ve Dahua’nın sunduğu 2 ve 3 lensli speed dome modeller bu sorunu çözüyor: bir lens alanın tamamını izlerken diğeri yakınlaştırıyor.
Bu yazıda çok lensli speed dome kameraların nasıl çalıştığını, öne çıkan modelleri, artılarını ve eksilerini anlatıyoruz. En çok merak edilen konuyu da rakamlarla açıklıyoruz: 1x optik zoom kaç metreye karşılık gelir, 25x, 42x ya da 100x zoom kaç metreyi yaklaştırır?
Kısaca
- Zoom değeri (25x, 42x) bir orandır, tek başına metre söylemez. Metreyi lensin odak uzaklığı, sensör ve çözünürlük belirler.
- 4 MP bir speed dome’da kabaca her 1x optik zoom, yüz ya da plaka teşhisi için yaklaşık 7–10 metre menzil ekler. 25x zoom ≈ 220–250 m, 42x zoom ≈ 300–460 m teşhis mesafesi demektir.
- “100x” yazan ürünlerde genellikle optik ve dijital zoom birlikte söylenir. Dijital zoom ayrıntı eklemez; asıl ölçü optik zoomdur.
- 2 lensli modelde bir panoramik lens + bir PTZ lens, 3 lensli modelde iki panoramik lens + bir PTZ lens bulunur. Yakınlaştırırken alanın geri kalanı kör kalmaz.
Speed dome (PTZ) kamera nedir?
Speed dome, sağa-sola (pan), yukarı-aşağı (tilt) dönebilen ve motorlu lensiyle yakınlaştırma (zoom) yapabilen kameradır. Kısaltması PTZ (Pan-Tilt-Zoom) buradan gelir. Tek bir kamera 360° döner, önceden kaydedilen noktalar arasında devriye gezer ve bir olay olduğunda o noktaya yakınlaşır. Bu nedenle otopark, site ve fabrika sahası, liman, akaryakıt istasyonu, cadde ve meydan gibi geniş alanlarda tercih edilir.
Tek lensli speed dome’un bilinen bir zayıflığı var: kamera bir noktaya yakınlaştığında ya da başka yöne döndüğünde, alanın geri kalanında olanları kaydetmez. Gece devriye sırasında kamera doğu kapısına bakarken batı kapısından geçen aracı kaçırabilir.
2 ve 3 lensli speed dome nasıl çalışır?
Çok lensli modellerde (Hikvision’da TandemVu, Dahua’da Dual-PTZ / panoramik PTZ adıyla geçer) aynı gövdede iki ayrı görüntü bölümü bulunur:
- Panoramik bölüm: Geniş açılı, sabit (ya da az zoomlu) lens. 2 lensli modellerde tek lens, 3 lensli modellerde iki lens birleştirilerek 180°’ye yakın tek bir geniş görüntü oluşturur. Bu görüntü hiç kesilmeden kaydedilir.
- PTZ bölümü: 4x’ten 42x’e kadar optik zoomlu, dönebilen ayrıntı kamerası.
İki bölüm birbirine bağlıdır. Panoramik görüntüde bir insan ya da araç algılandığında PTZ lens otomatik olarak o noktaya döner ve yakınlaşır (akıllı takip). İzleme ekranında panoramik görüntü üzerinde bir alanı çerçevelediğinizde PTZ lens oraya gider (3D konumlandırma). Kayıt cihazında her lens ayrı bir kanal olarak görünür ve ayrı kaydedilir.
Hikvision ve Dahua’dan öne çıkan çok lensli speed dome modelleri
Aşağıdaki değerler üreticilerin resmi veri sayfalarından alınmıştır. Teşhis mesafesi, kameranın tam zoomda bir kişinin yüzünü ya da plakayı tanıyacak netlikte (metre başına 250 piksel) gösterdiği en uzak mesafedir.
| Model | Lens | Panoramik bölüm | PTZ bölümü | PTZ teşhis mesafesi* | Gece menzili (PTZ) |
|---|---|---|---|---|---|
| Hikvision DS-2SE4C425MWG-E/14(F0) | 2 | 4 MP, 2,8 mm, ~96° | 4 MP, 4,8–120 mm, 25x | 220 m | IR 100 m |
| Hikvision DS-2SE7C425MWG-EB/26(F0) | 3 | 2 lens, birleşik 6 MP, 180° | 4 MP, 4,8–120 mm, 25x | 220 m | IR 200 m |
| Hikvision DS-2SF8C442MXG1-ELWY/14 | 2 | 4 MP, ColorVu | 4 MP, 6–252 mm, 42x | 296 m | IR 300 m |
| Dahua SDT4E425-4F-GB-A-PV1 | 2 | 4 MP, ~100° | 4 MP, 5–125 mm, 25x | ~250 m | IR 100 m |
| Dahua SDT4E425-8P-GB-APV1 (X-Spans) | 3 | 2 lens, birleşik 8 MP, 180° | 4 MP, 5–125 mm, 25x | 250 m | IR 100 m |
| Dahua SDT8C842-8P-FA-APV-0280 | 3 | 2 × 4 MP, birleşik 8 MP | 8 MP (4K), 5,5–231 mm, 42x | 462 m | IR 300 m |
* Üreticinin DORI değerleri (EN 62676-4, tam zoomda). Hava, ışık ve montaj koşullarına göre gerçek kullanımda değişir. Panoramik bölümün teşhis mesafesi 7–15 metre civarındadır.
Hikvision DS-2SE4C425MWG-E/14(F0): giriş seviyesi çift lens, 25x zoom
Site girişi, orta büyüklükte otopark ve fabrika bahçesi için dengeli ve ekonomik bir seçim. Sabit 2,8 mm panoramik lens yaklaşık 96° açıyla alanı ColorVu ile gece de renkli gösterir; PTZ lens 4,8–120 mm (25x) zoomla 220 metreye kadar teşhis yapar. 12 V ya da PoE+ ile tek kabloyla çalışır. Not: IP kayıt cihazı (NVR) ile çalışır, hibrit DVR’larla uyumlu değildir.
Hikvision DS-2SE7C425MWG-EB/26(F0): 3 lens, 180° panorama + 25x zoom
Hikvision’ın 3 lensli TandemVu modeli: üstteki iki panoramik lensin görüntüsü birleştirilerek tek ekranda 180° alan görülür, alttaki üçüncü lens ise PTZ’dir. Bu sayede köşeden köşeye bir otoparkı ya da fabrika cephesini tek kamerayla kapsar. PTZ kanalı aynı 25x zoomla 220 m teşhis yapar, IR menzili 200 metredir. Işıklı ve sesli uyarı ile insan-araç ayrımı (AcuSense) vardır. 24 V AC ya da Hi-PoE ile beslenir.
Hikvision DS-2SF8C442MXG1-ELWY/14: büyük alanlar için 42x zoom
Fabrika sahaları, lojistik merkezleri, liman ve geniş açık alanlar için. PTZ lens 6–252 mm ile 42x optik zoom yapar ve 296 metreye kadar teşhis sağlar; 300 metre IR, silecek, yüz yakalama ve plaka tanıma özellikleri sunar. PoE (802.3bt) ya da 36 V ile beslenir; bu güç ihtiyacı kurulumda mutlaka hesaba katılmalıdır.
Dahua SDT4E425-4F-GB-A-PV1: aktif caydırıcılıklı çift lens
Dahua’nın 4+4 MP çift lensli modeli. PTZ bölümü 5–125 mm (25x) zoomludur. Kırmızı-mavi uyarı ışığı ve hoparlörden siren ya da özel anons çalabilmesi sayesinde yalnızca kaydetmez, izinsiz girişi o anda caydırır. İnsan-araç ayrımlı çevre güvenliği ve otomatik takip vardır.
Dahua SDT4E425-8P-GB-APV1 (X-Spans): 3 lens, 180° panorama
Bu modelde panoramik görüntü iki lensle oluşturulur ve 180° yatay, 8 MP tek bir geniş görüntü olarak kaydedilir; üçüncü lens 25x zoomlu 4 MP PTZ’dir. PTZ bölümü 250 metreye kadar teşhis yapar. Kırmızı-mavi uyarı ışığı ve sesli uyarı da bulunur.
Dahua SDT8C842-8P-FA-APV-0280: 3 lens, 8 MP ve 42x zoom
Uzun mesafe ve kritik tesisler için üst segment model. Panoramik bölümde iki adet 4 MP sensör birleştirilerek 8 MP geniş görüntü oluşturulur; PTZ bölümü de 8 MP (4K) çözünürlükte, 42x optik zoomludur. Yüksek çözünürlük sayesinde teşhis mesafesi 462 metreye çıkar, IR menzili 300 metredir. Proje bazlı tedarik edilir.
Çok lensli speed dome’un artıları ve eksileri
➕ Artıları
- Kör nokta kalmaz: PTZ lens yakınlaştırırken panoramik lens alanın tamamını kaydetmeye devam eder.
- Otomatik takip daha başarılı: Hedef panoramik görüntüde izlendiği için PTZ lens hedefi kaybettiğinde yeniden bulur.
- Tek kurulum: İki ayrı kamera (bullet + speed dome) yerine tek gövde, tek direk, çoğu modelde tek kablo.
- Kolay kullanım: Panoramik görüntüde bir yere tıklayın, PTZ lens oraya dönsün.
- Daha az yanlış alarm: İnsan ve araç ayrımı yapan yapay zekâ analizleri her iki lenste de kullanılabilir.
➖ Eksileri
- Fiyat: Tek lensli speed dome’a göre daha yüksek bütçe gerekir.
- Kayıt cihazında fazla kanal: 2 lensli model 2, 3 lensli model 2–3 kanal kullanır; disk ihtiyacı ve ağ trafiği artar.
- Güç ve montaj: Büyük modeller 36 V ya da PoE++ ister ve 10 kg’ı aşabilir; sağlam direk ya da duvar gerekir.
- Panoramik lens uzağı göstermez: Geniş açılı lens genel görüş içindir; teşhis mesafesi 7–15 metre civarındadır.
- Tek arıza noktası: Gövde arızalanırsa iki görüntü birden kaybolur; kritik alanlarda yedek kamera planlanmalıdır.
1x optik zoom kaç metreye karşılık gelir?
En çok sorulan sorunun kısa cevabı: Zoom değeri metre değildir, bir orandır. 25x zoom, lensin en dar açısının en geniş açısına göre 25 kat daha dar olduğu anlamına gelir. Örneğin 4,8–120 mm bir lenste 120 ÷ 4,8 = 25x. Kaç metreyi göreceğinizi ise şu üç şey belirler:
- Odak uzaklığı (mm): Ne kadar büyükse görüş açısı o kadar dar, görüntü o kadar uzaktadır.
- Çözünürlük: Aynı açıda 8 MP kamera, 4 MP kameraya göre aynı nesneye daha fazla piksel ayırır.
- Ne görmek istediğiniz: Bir insanı fark etmek için az, yüzünü tanımak için çok piksel gerekir.
Algılama, gözlem, tanıma, teşhis: DORI ölçüsü
Güvenlik sektöründe mesafe, uluslararası EN 62676-4 standardındaki DORI değerleriyle ifade edilir. Ölçü, hedefin bulunduğu mesafede 1 metreye kaç piksel düştüğüdür:
| Seviye | Metre başına piksel | Ne görülür? |
|---|---|---|
| Algılama (Detect) | 25 px/m | Orada bir insan ya da araç olduğu anlaşılır. |
| Gözlem (Observe) | 63 px/m | Kıyafet rengi, hareketin ne olduğu görülür. |
| Tanıma (Recognize) | 125 px/m | Tanıdık biri olup olmadığı anlaşılır. |
| Teşhis (Identify) | 250 px/m | Yabancı birinin yüzü ya da plaka kimlik tespiti yapacak netlikte görülür. |
4 MP speed dome’da zoom ve mesafe tablosu
Aşağıdaki tablo, 4 MP (2560 piksel genişlik) ve geniş açısı 55° olan tipik bir speed dome için hesaplanmıştır. “100 m’de görüntü genişliği”, kamera 100 metre uzağa baktığında ekranın kaç metrelik bir alanı kapladığını gösterir.
| Optik zoom | Görüş açısı | 100 m’de görüntü genişliği | Algılama | Tanıma | Teşhis |
|---|---|---|---|---|---|
| 1x | 55° | ~104 m | ~98 m | ~20 m | ~10 m |
| 5x | 12° | ~21 m | ~490 m | ~98 m | ~49 m |
| 10x | 6° | ~10 m | ~980 m | ~197 m | ~98 m |
| 25x | 2,4° | ~4 m | ~2.400 m | ~490 m | ~245 m |
| 42x | ~1,4° | ~2,5 m | ~4.100 m | ~830 m | ~410 m |
Hesap: teşhis mesafesi = yatay piksel ÷ (250 × 2 × tan(görüş açısı ÷ 2)). Teorik değerlerdir; üreticiler veri sayfalarında hava ve optik kayıpları hesaba katarak daha temkinli değerler verir.
Tablodan çıkan pratik kural şudur: 4 MP bir speed dome’da her 1x optik zoom, teşhis mesafesine kabaca 7–10 metre ekler. Üretici veri sayfaları da bunu doğrular: Hikvision DS-2SE4C425MWG-E/14’te 25x zoomla 220 m (zoom başına ~8,8 m), Dahua SDT4E425’te 25x zoomla 250 m (~10 m), Hikvision DS-2SF8C442MXG1-ELWY’de 42x zoomla 296 m (~7 m). Çözünürlük 8 MP’ye çıktığında bu değer artar: Dahua SDT8C842’de 42x zoomla 462 m, yani zoom başına ~11 m.
Aynı “25x” neden farklı metre verir? Çünkü 25x yalnızca bir orandır. Hikvision’ın 4,8–120 mm lensi ile Dahua’nın 5–125 mm lensi ikisi de 25x’tir; ama en uzun odak uzaklığı, sensör ve lens farklı olduğu için biri 220 m, diğeri 250 m teşhis mesafesi verir. 42x’te de durum aynıdır: 4 MP Hikvision 296 m, 8 MP Dahua 462 m. Kamera seçerken zoom oranından çok üreticinin DORI tablosuna bakın.
100x zoom kaç metreyi yaklaştırır?
“100x” yazan kameraların çoğunda bu sayı optik ve dijital zoomun çarpımıdır. Örneğin 25x optik zoom × 4x dijital zoom = “100x”. Dijital zoom görüntüyü yalnızca büyütür, yeni ayrıntı eklemez; bu yüzden böyle bir kameranın gerçek teşhis mesafesi, 25x optik zoomun verdiği mesafe kadardır (yaklaşık 220–250 m).
Gerçekten 100x optik zoomu olan 4 MP bir kamera teorik olarak yaklaşık 1 kilometreden teşhis yapabilirdi. Ancak bu sınıf kameralar özel uzun menzil ürünleridir ve uzak mesafede başka sınırlar devreye girer:
- Hava ve ısı dalgalanması: Sis, toz ve sıcak havada yerden yükselen dalgalanma görüntüyü bozar.
- Titreşim: Rüzgârda sallanan bir direk, 40x’in üzerinde görüntüyü kullanılamaz hâle getirebilir. Büyük modellerde jiroskoplu sabitleme bu yüzden vardır.
- Gece aydınlatması: Kamera 400 m’yi optik olarak görse de IR aydınlatması 100–300 m ile sınırlıysa gece bu mesafenin ötesi karanlık kalır.
Optik zoom ile dijital zoom arasındaki fark
Optik zoom, lensin içindeki camların hareket etmesiyle görüntüyü yakınlaştırır; sensöre ulaşan görüntü gerçekten büyür, çözünürlük korunur. Dijital zoom ise var olan görüntüyü kırpıp büyütür; pikseller büyür, ayrıntı artmaz. Kayıttan sonra görüntüyü büyütmek de dijital zoomdur. Bu yüzden plaka ve yüz için önemli olan, olay anında optik zoomla kaydedilmiş görüntüdür. Çok lensli modellerde otomatik takip bu işi kendiliğinden yapar.
Hangi alana hangi model?
- Site girişi, okul bahçesi, orta otopark (100–200 m): 25x zoomlu çok lensli model (2 lensli Hikvision DS-2SE4C425MWG-E/14 ve Dahua SDT4E425-4F; 3 lensli Hikvision DS-2SE7C425MWG-EB/26 ve Dahua SDT4E425-8P).
- Fabrika sahası, lojistik depo, liman, OSB (200 m üzeri): 42x zoomlu ve 300 m IR’lı modeller (Hikvision DS-2SF8C442MXG1-ELWY/14, Dahua SDT8C842).
- Kritik tesis ve uzun mesafe: Gereken mesafe için DORI hesabı yapılarak, gerekirse speed dome sabit kameralarla birlikte planlanmalıdır.
Kurulumda dikkat edilmesi gerekenler
- Direk ve montaj: Yüksek zoomda en küçük titreşim görüntüyü bozar. Speed dome, rüzgârda sallanmayan sağlam bir direğe ya da duvara monte edilmelidir.
- Güç: Küçük modeller PoE+ ile çalışır; 42x’lik büyük modeller 36 V adaptör ya da PoE++ (802.3bt) ister. Switch ve kablo seçimi buna göre yapılmalıdır.
- Kayıt cihazı: Her lens ayrı kanal kullanır. NVR’ın kanal sayısı, bant genişliği ve disk kapasitesi buna göre seçilmelidir. Disk ihtiyacını kayıt süresi hesaplayıcımızla bulabilirsiniz.
- Uyumluluk: Çok lensli modellerin akıllı takip ve 3D konumlandırma özelliklerinin tam çalışması için aynı markanın güncel NVR’ı önerilir.
- Yasal kurallar: Kamera kişisel alanları (komşu pencere, bahçe) görmemelidir; gizlilik maskesiyle bu alanlar kapatılabilir.
Sık sorulan sorular
Speed dome kamera kaç metreyi görür?
Modeline göre değişir. 4 MP ve 25x optik zoomlu bir speed dome tam zoomda yaklaşık 220–250 metreden yüz ya da plaka teşhisi yapar; bir insanı fark etmek için bu mesafe 1,5–2 kilometreye çıkar. 42x zoomlu modellerde teşhis mesafesi 300–460 metredir.
1x optik zoom kaç metredir?
1x zoom tek başına bir metre değeri değildir. Pratik bir kural olarak 4 MP speed dome’da her 1x optik zoom, teşhis mesafesine yaklaşık 7–10 metre ekler. 1x’te (en geniş açıda) teşhis mesafesi yaklaşık 10 metredir.
100x zoom gerçekten 100 kat yaklaştırır mı?
Çoğu üründe hayır. “100x” genellikle optik ve dijital zoomun çarpımıdır. Dijital zoom ayrıntı eklemediği için asıl ölçü optik zoom değeridir. Ürün seçerken “optik zoom” satırına ve üreticinin DORI tablosuna bakın.
Çift lensli speed dome kayıt cihazında kaç kanal kullanır?
Her lens ayrı bir kanal olarak eklenir. 2 lensli model 2 kanal kullanır; iki panoramik lensli modellerde panoramik görüntü tek kanal olarak birleştirilebilir ya da ayrı kanallar olarak gelebilir. Kayıt cihazı seçerken bu hesaba katılmalıdır.
Speed dome gece de renkli görüntü verir mi?
Çok lensli modellerin panoramik lensi genellikle beyaz ışık ya da yüksek ışık hassasiyetiyle (Hikvision ColorVu, Dahua Full-color) gece de renkli görüntü verir. PTZ lensi uzak mesafede IR ile siyah-beyaz çalışır; menzili modele göre 100–300 metredir.
Projeniz için doğru speed dome’u birlikte seçelim
Alanınızın büyüklüğünü, kameranın kaç metreden ne göstermesi gerektiğini ve kurulum noktasını keşifte birlikte belirliyor, DORI hesabıyla doğru zoom değerini seçiyoruz. Hikvision ve Dahua çok lensli speed dome modellerini Sirkeci showroom’umuzda inceleyebilirsiniz. Mevcut kamera sistemi tasarımı için kamera kurulumu sayfamıza, marka karşılaştırması için Hikvision mi Dahua mı? yazımıza da göz atabilirsiniz.
✍️ Hazırlayan: Proges Teknoloji Teknik Ekibi
Kaynaklar
- Hikvision – DS-2SE4C425MWG-E/14(F0) veri sayfası
- Hikvision – DS-2SE7C425MWG-EB/26(F0) veri sayfası (2025)
- Hikvision – DS-2SF8C442MXG1-ELWY veri sayfası (2026)
- Dahua – SDT4E425-4F-GB-A-PV1 ve SDT4E425-8P-GB-APV1 ürün özellikleri
- Dahua – SDT8C842-8P-FA-APV-0280 veri sayfası
- EN 62676-4: Video gözetim sistemleri – DORI piksel yoğunluğu değerleri